۰
تاریخ انتشار :
يکشنبه ۱ مرداد ۱۳۹۶ ساعت ۱۲:۵۶
مسکوگردی در یکشنبه های مسکو؛

بالشوی تئاترِ؛‌ برخاسته از خاکستر/ فیلم

دیدبان روسیه: تئاتر بالشوی یکی از بناهای با شکوه و فرهنگی روسیه است که از برترین های مراکز اوپرا و باله در دنیا به شمار می رود. قدمت تئاتر بالشوی به شکل کنونی آن، نزدیک ۱۹۰ سال است و در بازسازی آن سعی شده دکوراسیون سلطنتی دوره تزاری و کیفیت آکوستیکی دیواره ها به بهترین نحو ممکن حفظ شود.


► تالار نمایش بالشوی: از آغاز تا امروز

۲۸ مارس ۱۷۷۶ میلادی، در روزی که «یکاترینا دوم» فرمان اداره این تئاتر را امضا کرد، سرآغاز تئاتر مسکو به حساب می آید. تا پیش از این روز در شهر گروه های جداگانه که اکثراً خارجی بودند، به نمایش می پرداختند. ابتکار ایجاد گروه دائمی نمایش در مسکو، به شاهزاده «پتر اورسوف» تعلق دارد، کسی که به هنر تئاتر عشق بی پایان داشت و بخش بزرگی از ثروت خود را در این راه خرج کرد. کار عملی گروه جدید تئاتر مسکو در ژوئن ۱۷۷۶ آغاز شد. از قضا، اولین شب نمایش به دلیل بی توجهی کارکنان، آتش سوزی مهیبی در تئاتر رخ داد و طی چند ساعت ساختمان آن کاملاً خاکستر گردید. به سبب خسارات جبران ناپذیری که به ساختمان و تأسیسات تئاتر وارد آمد، اورسوف از مدیریت و اداره تئاتر محروم و امتیاز وی لغو گردید.

ساختمان جدید در سه طبقه، طی مدت ۵ ماه با کمک های مالی دولتی بنا گردید. اولین ساختمان تئاتر در ساحل سمت راست رودخانه «نگلینکا» ساخته شد. این ساختمان به خیابان پتروفکا منتهی می شد و به همین دلیل به نام پتروفسکی معروف شد که در تاریخ ۳۰ دسامبر ۱۷۸۰ افتتاح و در سال ۱۷۸۷ سالن بزرگ بالماسکه نیز به آن اضافه شد که ۴۰ متر قطر داشت. این سالن حدود دو هزار نفر ظرفیت داشت. بعدازظهر روز ۸ اکتبر ۱۸۰۵ تئاتر برای دومین بار آتش گرفت و خسارات جبران ناپذیری به آن وارد شد.

تئاتر پتروفسکی از سال ۱۸۰۶ به تشکیلات سلطنتی ملحق و به این ترتیب به یک اداره ی دولتی تبدیل گردید. تعمیر آن سرعت یافت و سرانجام در روز ۱۳ آوریل ۱۸۰۸ رسماً افتتاح شد. اما بار دیگر این ساختمان تئاتر در سال ۱۸۱۲ در آتش جنگ با ناپلئون از بین رفت و در ماه می ۱۸۱۶ کار بر روی طرح جدید شهر مسکو به پایان رسید و کمیسیون بازسازی نسبت به تجدید بنا و حتی افزایش مساحت تئاتر پتروفسکی رأی داد.

روز ۱۷ ژانویه ی ۱۸۲۵ ساختمان جدید تئاتر پتروفسکی افتتاح شد. طرح ساخت بنای جدید بین مهندسین ساختمانی به مسابقه گذاشته شد و طرح رئیس آکادمی هنر، آندری میخایلف از میان همه طرح ها به عنوان طرح برتر انتخاب شد. مسئولیت معماری ساختمان تئاتر جدید به عهده معمار مشهور ژوزف بوویه  گذاشته شد. سالن تماشاچیان سه هزار نفر گنجایش داشت. صحنه دو پرده داشت، یکی پرده جلو و یکی هم دور که با ستاره ها و اشکال نجومی ۱۲ ماه سال آراسته شده بود. عظمت تئاتر هر کسی را به حیرت وا می داشت. این تئاتر که بعد از تئاتر میلان بزرگ ترین تئاتر اروپا به شمار می رفت به نام تئاتر بزرگ پتروفسکی (بالشوی پتروفسکی) نامیده شد.

سپیده دم صبح ۱۱ مارس ۱۸۵۳ به دلایل نامعلوم آتشی عظیم با شعله های وحشتناک، بالشوی تئاتر را بار دیگر در برگرفت. شعله های سرکش، در یک چشم به هم زدن همه چیز را به خاکستر تبدیل کرد. بار دیگر برای طرح بازسازی مسابقه ای طرح شد. در این مسابقه معماران بزرگ آن زمان همچون کتون، کافوس و انکوتین شرکت کردند که طرح کافوس برنده شد. در بازسازی تئاتر بالشوی ارتفاع، وسعت پرده و دیگر بخش ها افزایش یافت؛ به نحوی که به بزرگ ترین تئاتر دنیا مبدل شد.

باله «دریاچه قو» اثر «پیوتر ایلیچ چایکوفسکی» نخستین‌بار در سال ۱۸۷۷ در تئاتر بالشوی به روی صحنه رفت. آخرین نمایشنامه در تئاتر بالشوی سلطنتی در ۲۸ فوریه ۱۹۱۷ بر روی صحنه رفت و با به قدرت رسیدن کمونیست ها پرده های تئاتر امپراطوری دیگر باز و بسته نشد.

پس از انقلاب اکتبری در نتیجه بی توجهی و کم لطفی دولتمردان اتحادیه جماهیر شوروی، نه تنها پی بنای تئاتر بالشوی تحت تاثیر آب های زیرزمینی رو به نابودی گذاشت، بلکه اساس و حیات تئاتر و دیگر هنرهای وابسته به آن، با خطر نابودی و زوال روبرو شد. چند سال طول کشید تا بالاخره حکومت پرولتاریای پیروز ایده تعطیلی تئاتر بالشوی و تخریب ساختمان آن را کنار گذاشت و در سال ۱۹۲۲ به این نتیجه رسید که تعطیلی تئاتر بالشوی از نظر اقتصادی عملی نیست. از طرفی هم ساختمان تئاتر بالشوی با تغییر کاربری در خدمت گردهمایی های شوراهای سراسر اتحادیه جماهیر شوروی، جلسات شورای مرکزی حزب کمونیست و … قرارگرفته بود.

 
► سخنرانی استالین در تئاتر بالشوی ، ۱۹۳۷

nf00004046-1.mp4

در سال ۱۹۳۸ تعمیرات و تغییرات اساسی در صحنه ها داده شد و مطابق برنامه ۱۹۴۰ و ۱۹۴۱ بازسازی مسکو، برنامه گسترش تئاتر و ایمن سازی و نصب سیستم اطفا حریق ساختمان اصلی در دستور کار قرار گرفت. در آوریل ۱۹۴۱ تئاتر بالشوی با هدف تعمیرات یاد شده تعطیل شد. اما دو ماه بعد آتش جنگ جهانی دوم شعله ور شد. بخشی از گروه کاری تئاتر بالشوی به «کویبیشیف» منتقل شدند، بخشی در مسکو باقی ماندند و به اجرای نمایش در شعبه تئاتر پرداختند. اما بسیاری از هنرپیشگان یا به جنگ رفتند یا در پشت جبهه مشغول خدمت شدند.

۲۲ اکتبر ۱۹۴۱ در ساعت ۴ عصر به ساختمان تئاتر بالشوی بمبی اصابت کرد که خسارات قابل توجهی بر جا گذشت. با وجود طولانی شدن جنگ و سرمای هوا در زمستان ۱۹۴۲ کار مرمت تئاتر آغاز شد. در پاییز ۱۹۴۳ تئاتر بالشوی با اجرای متاثر از فضای کمونیزمی اپرای«گلینکا» به نام «زندگی برای تزار» بار دیگر اغاز به کار کرد.

در سال ۱۹۶۰ یک سالن تمرین برای گروه های هنری به ساختمان تئاتر بالشوی اضافه شد و در سال ۱۹۷۵ به مناسبت ۲۰۰ سالگی تئاتر در سالن های بتهوون و تماشاچیان نقاشی ها و مجسمه ها مرمت شدند.

بالاخره در سال ۱۹۸۷ دولت وقت تصمیم گرفت که تئاتر بالشوی به شکل اساسی بازسازی گردد. اما در عین حال نمی شد کار تئاتر و هنر تعطیل شود و باید شعبه ای برای این کار در نظر گرفته می شد. اما از زمان این تصمیم تا شروع کار تعمیرات هشت سال گذشت و بعد از آن هم هفت سال سپری شد تا ساختمان سن جدید تئاتر ساخته شود و بالاخره در ۲۹ نوامبر سال ۲۰۰۲، سن جدید افتتاح شد.

ساختمان اصلی و تاریخی تئاتر بالشوی که به سده ۱۹ میلادی باز می‌گردد، در سال ۲۰۰۵ بار دیگر برای بازسازی گسترده و مرمت هنری تعطیل شد و در نهایت در تاریخ ۲۸ اکتبر ۲۰۱۱، بازگشایی شد. در حال حاضر تالار بزرگ، گنجایش ۱۷۵۰ تماشاگر را دارد و صحنه اصلی از هفت سطح جداگانه و مجزا تشکیل شده‌است.
 
تئاتر بالشوی
 
 
 جایگاه تماشاچیان صحنه اصلی یا تاریخی، تالار نمایش بالشوی

 
 
جایگاه تماشاچیان صحنه اصلی یا تاریخی، تالار نمایش بالشوی

 
 
تئاتر بالشوی

 
 
تئاتر بالشوی در عصر تزاری
 
 
 
الکساندر سوم به همراه اعضای خانواده اش در لژ سلطنتی تئاتر بالشوی

 
 
تالار نمایش بالشوی، قرن ۱۹
 

 
نمایی از سقف سالن اصلی تئاتر بالشوی

 
 
آتش سوزی تئاتر بالشوی، ۱۱ مارس ۱۸۵۳

 
نمایی از لژ سلطنتی در تئاتر بالشوی

 
مجسمه ارابه برنزی اثر هنرمند برجسته و مجسمه ساز روس، پیتر کلودت
 
 
مجسمه ارابه برنزی اثر هنرمند برجسته و مجسمه ساز روس، پیتر کلودت

 
 
تئاتر بالشوی در عصر کمونیسم
 
نمایی از مسکوی قدیم از بالای تئاتر بالشوی و کنار ارابه برنزی
 
 
نقش عقاب بر روی دیوار های در سالن بتهوون در گذشته
 
 
نمایی از سالن بتهوون کنونی در تالار نمایش بالشوی
 
بخش های مختلف ساختمان تئاتر بالشوی


نویسنده: علیرضا چاروسایی، دبیر سرویس هنر و ادبیات دیدبان روسیه؛


پایان نوشتار/
کد مطلب: ۴۰۴۶
نام عکاس : علیرضا چاروسایی
نام شما

آدرس ايميل شما